Paper Sociaal Verhaal
over de rol van een anyStory site in onderzoek naar gebruik van sociale verhalen in het onderwijs
In 2005 hebben Wilma Kannegieter, Kees van Haaster, Anja Stofberg, Jane Spangler en Leo van Baal onderzoek gedaan naar de rol van (digitale) verhalen het onderwijs. Er is een pilot opgezet waarin 25 studenten Social Work de levensverhalen van ouderen verzamelen, analyseren en publiceren op internet via een anyStory website (www.sociaalverhaal.nl). Hiervoor werd de Levenslooop Interview Methode gekozen: de oudere tekent een levenslijn met daarin de hoogte- en dieptepunten van zijn of haar leven. Deze werd samen met het uitgewerkte interview online gepubliceerd. Het doel van de pilot was inzicht krijgen in het gebruik van sociale verhalen als onderwijsinstrument. In deze paper ligt de focus op de rol van het content management systeem anyStory binnen de pilot en de invloed van het online publiceren op de studenten.
-
foto van Dungelmann gevonden op Flickr
Achtergrond
Atie Engel wijst op de relatie tussen vertellen van verhalen en identiteitsvorming, op het vermogen van de postmoderne mens met gebroken en meerstemmige verhalengeïnterviewde om te gaan en op het belang van andere mensen bij het tot stand komen van verhalen. Het schrijven en publiceren van verhalen is een manier om reflectie op de vertelde verhalen mogelijk te maken. Deze reflectie kan gedaan worden door de student die het verhaal heeft opgeschreven, door de geïnterviewde oudere en door de docent. Daarnaast biedt het buitenstaanders de kans om het werk van de student te bekijken. Hierdoor kunnen de zowel de student als de oudere beter grip krijgen op zijn/haar identiteit en wordt zelfkennis gestimuleerd. Engel geeft aan dat verhalen, net als het internet, niet meer zozeer lineair zijn, maar bestaan uit meerdere versies, verteld uit meerdere gezichtspunten, waar de lezer zijn eigen selectie en interpretatie uithaalt. Door ongewone verbindingen te maken tussen verhalen, kunnen nieuwe perspectieven ontstaan. Het gebruik van meta data maakt deze ongewone verbindingen mogelijk. De nieuw ontstane perspectieven, en het plaatsen van het verhaal in een groter geheel dragen bij aan reflexiviteit.
anyStory
AnyStory is een semantisch web content management systeem, die de gebruiker uitnodigt om trefwoorden aan het verhaal te verbinden. Vervolgens sorteert de website de verhalen die overeenkomstige metadata hebben, waardoor een prettige leeservaring ontstaat. De verhalen worden in een groter referentiekader gezet. Engel noemt metadata een belangrijke voorwaarde om verhalen op het internet te ontsluiten, omdat deze bijdragen tot een goede doorzoekbaarheid, toegangelijkheid vanuit verschillende perspectieven en leerdoelstellingen. Daarnaast maakt dit de verhalen herbruikbaar wanneer men er vanuit een ander perspectief naar kijkt.
Methode
Studenten van het vak ‘Ouderen in de samenleving aan de Hogeschool van Amsterdam onderzochten de leefwereld van ouderen door middel van een interview. Na het interviewen van de ouderen, kregen de studenten een twee uur durend practicum waarin werd uitgelegd hoe ze hun levenslijn en verhaal op de anyStory konden publiceren. Er is gekozen om de studenten de verhalen te laten opsplitsen in thema’s, en aan elk thema trefwoorden te verbinden. Hierdoor zou de functionaliteit van anyStory optimaal benut worden.
Observaties en conclusies
De begeleidend docenten hebben tijdens de pilot verschillende dingen opgemerkt. De studenten begrepen vrij snel hoe de website werkte. Ze reageerden over het algemeen enthousiast en noemden de opdracht leuker dan ze aanvankelijk dachten. Ook waren ze geinteresseerd in het online blijven van de verhalen nadat de opdracht klaar was en of de verhalen toegankelijk zouden zijn voor de geïnterviewde ouderen. Er waren grote verschillen in kwaliteit van de output, van simpele transcripties van het interview tot journalistieke stukken. Door de verhalen in de ik-vorm te schrijven, ontstaat er een extra identificatie met de oudere.
Ondertussen is de pilot een reguliere onderwijsactiviteit geworden en publiceren elk jaar 250 studenten ouderenverhalen. Daarnaast wordt www.sociaalverhaal.nl ook gebruikt bij andere onderwijsonderdelen, zoals de minor ‘Jongenwerk in de grote stad’. Sociaal verhaal.nl bevat ondertussen honderden verhalen. Er wordt veel gereageerd door internetpubliek dat via Google op onderwerpen zoekt. De verhalen worden goed geïndexeerd en verschijnen dan ook hoog in de zoekresultaten. Er zijn reacties van geïnterviewde, van familieleden van geïnterviewden, van mensen met eenzelfde achtergrond of geboorteplaats. Sommige verhalen lokken heel veel reacties uit, zoals bijvoorbeeld een verhaal over een Lonsdale jongere die wel Lonsdale draagt, maar geen racist is.
Bronnen
- Kannegieter, Wilma (2005). Sociaal Verhaal - beschrijving pilot. DU-publicatie 5013.DEL.3918. Digitale versie: www.surffoundation.nl/documents/5013.DEL.3918.beschrijvingpilot.pdf
- Engel, Atie (2005). Werken met verhalen in de sociale sector: vooronderzoek bij het project ‘Sociaal Verhaal, digitale erhalen in het sociaal-agogisch onderwijs’. DU-publicatie 5013.DEL.3920. Digitale versie: www.surffoundation.nl/documents/5013.DEL.3920.Werkenmetverhalenindesocialesectordef2.pdf
- Van den Bersselaar, Victor (2005). Verhalen in onderzoek: vooronderzoek bij het project ‘Sociaal Verhaal, digitale verhalen in het sociaal-agogisch onderwijs’. DU-publicatie 5013.DEL.3921. Digitale versie: www.surffoundation.nl/documents/5013.DEL.3921.Verhaleninonderzoekdef_2_.pdf
Bijdragen
Reacties
Evelyn